Tôi lớn lên bên mâm cơm đầy tiếng chửi, tiếng ly chén đập xuống bàn, và cái mùi rượu nồng nặc không khi nào phai. Mỗi tối, cơm trắng bốc hơi nghi ngút, nhưng mâm cơm chẳng bao giờ ấm.

Ba tôi — người đàn ông mà lẽ ra tôi phải gọi bằng giọng kính trọng nhất — lại là người gieo vào ký ức tuổi thơ tôi nhiều nỗi sợ nhất. Ba không đánh tôi mỗi ngày, nhưng hễ có rượu vào người, thì cái gì cũng có thể xảy ra. Có khi ba lặng lẽ uống, rồi lặng lẽ chửi. Có khi ba gầm lên như sấm, rồi đập tan cả bộ chén đĩa mẹ vừa rửa sạch.

Tôi không nhớ lần đầu tiên bị ba la là khi nào. Chắc là lúc còn rất nhỏ, đến mức bây giờ ký ức ấy đã nhòa đi, chỉ còn lại cảm giác: sợ. Chỉ cần nghe tiếng dép lê của ba lệt xệt ngoài sân, tiếng lon bia mở cái “bụp”, tôi đã nín thở. Chỉ cần nghe tiếng muỗng va vào mâm cơm một cái hơi mạnh, là lòng tôi co rúm lại như con mèo con bị dọa.

“Cơm nguội ngắt, mày cho tao ăn đồ thừa à?”

Ba quát mẹ tôi như thế vào một buổi chiều mùa mưa. Tôi còn nhớ rất rõ vì ngày đó là sinh nhật tôi. Mẹ nấu bữa cơm có thêm món thịt kho trứng. Tôi vui lắm. Lúc mẹ đặt dĩa thịt lên bàn, tôi còn cười, hí hửng nghĩ rằng hôm nay ba sẽ vui.

Nhưng ba không vui.

Ba đập mạnh tay xuống bàn làm tô canh đổ tràn ra mâm. Ly rượu nghiêng theo, rượu chảy thành vệt dọc theo gỗ. Mẹ lật đật đi lấy khăn lau, chưa kịp cúi xuống thì đã ăn nguyên cái tát trời giáng.

“Mày dọn cái kiểu gì? Làm đổ rượu của tao, con đàn bà ngu!”

Tôi đứng dậy, toan chạy ra sau bếp thì ba hét:

“Mày đứng lại đó! Tao nuôi mày để mày chứng kiến cái cảnh này à? Ăn! Ăn hết đống cơm này rồi đi c.h.ế.t cho tao nhờ!”

Tôi đứng im. Không khóc, không nói. Cổ họng nghẹn lại như có gì đó chặn ngang. Mẹ ngước lên nhìn tôi, mắt đỏ hoe, lắc đầu nhẹ. Tôi hiểu. Tôi ngồi xuống, múc cơm ăn, nhai mà chẳng thấy vị gì ngoài nước mắt đang chực rơi vào chén.

Từ ngày tôi biết nhận thức, bữa cơm chưa bao giờ bình yên. Mỗi tối đều là một cuộc chiến. Không phải chiến tranh bằng d.a.o kiếm, mà là chiến tranh bằng lời lẽ, bằng ánh mắt, bằng bầu không khí nặng như chì tràn ra từ cái ghế đầu bàn mà ba tôi ngồi. Mẹ nấu cơm đúng giờ, đúng món, nhưng vẫn luôn có cái gì đó không “đúng ý” ba.

Tôi từng hỏi mẹ:

“Sao mẹ không ly dị ba đi?”

[Truyện được đăng tải duy nhất tại otruyen.vn - .]

Mẹ cúi đầu, giọng nhỏ xíu như thì thầm với chính mình:

“Ba con là người tốt… Chỉ là rượu vào thì ba không kiềm được.”

Lúc ấy tôi không hiểu. Sau này lớn lên, tôi càng không hiểu. Nếu một người chỉ cần có rượu để biến thành ác quỷ, thì tại sao người ta cứ để rượu trong nhà?

Tôi từng bị đánh vì lỡ làm rơi miếng thịt ra khỏi chén. Một cái tát như trời giáng làm tôi chao đảo. Mẹ định can, nhưng ba chỉ cần lừ mắt một cái, bà lại cúi đầu xuống ăn tiếp, như chưa có gì xảy ra. Hôm đó má tôi bầm nguyên một bên, nhưng tôi nói với bạn học là bị vấp ngã.

Trường học không dạy tôi cách đối diện với những buổi tối như thế. Sách giáo khoa không có bài học nào mang tên: “Khi ba chửi mẹ, con nên làm gì?” Tôi không biết cách bảo vệ mẹ. Cũng không biết làm sao để bản thân thôi run rẩy mỗi lần nghe tiếng ba mở cửa bước vào nhà.

Có lần tôi cố gắng học thật giỏi, mong ba sẽ vui. Tôi được giải Nhì cuộc thi viết văn cấp trường. Cầm tờ giấy khen trên tay, tôi chạy về nhà, chờ ba ngồi vào bàn cơm rồi mới rụt rè đưa lên:

“Ba ơi, con được giải…”

Ba nhìn tôi, mắt đỏ ngầu vì say, rồi bật cười khinh miệt:

“Giải gì? Có nuôi nổi mày không? Cái lũ viết lách vớ vẩn!”

Nói rồi ông vo tròn tờ giấy khen, ném vào góc bếp.

Tôi lặng im, không khóc. Nhưng từ đó, tôi không còn mang giấy khen về nhà nữa. Những thành tích của tôi — nếu có — tôi giấu trong ngăn bàn hoặc dúi cho mẹ lén đọc khi ba vắng nhà. Mẹ nhìn, cười buồn. Nụ cười như cái bóng héo hắt trong một căn nhà không bao giờ có ánh sáng thật sự.

Bữa cơm mỗi ngày vẫn tiếp diễn như một cơn ác mộng lặp đi lặp lại. Cơm trắng, canh rau, cá kho — món nào cũng có thể là lý do để chửi. Nhưng chưa bao giờ tôi nghe ba chửi vì yêu, vì lo, vì sợ chúng tôi đói. Ông chỉ chửi để trút giận, để khẳng định quyền lực, để đè nén mọi cảm xúc mà có lẽ chính ông cũng không hiểu.

Tuổi thơ tôi gắn với tiếng chửi thề của ba và đôi mắt chịu đựng của mẹ. Gắn với chén cơm trắng mà mỗi lần ăn là một lần tôi phải học cách câm lặng. Gắn với những đêm thức trắng chỉ vì sợ ngày mai ba sẽ nổi cơn lúc tôi chưa kịp rời bàn ăn.

Tôi không biết tình thương của một người ba nên ra sao. Tôi chỉ biết: nếu tình thương mà làm người khác khóc mỗi ngày, thì tôi không cần. Nếu gia đình mà là nơi con cái sợ hãi, mẹ co rúm như kẻ phạm tội, thì tôi không muốn lớn lên ở đó. Nhưng tôi vẫn lớn. Lớn lên trong sợ hãi. Trong lặng im.

Và trong những bữa cơm trắng lạnh dần giữa tiếng chửi thề của một người mang tên "ba".